Zatürre, çeşitli bakteri ya da virüslerin daha ender olarak da bazı asalakların, mantarların, hattâ solunan tahriş edici maddelerin yol açtığı akciğer iltihaplarını belirten genel terim. En sık rastlanan biçimlerine Strep-tocoçcus pneumoniae ve Diplococcus pneurrtoniae adlı bakterilerin yol açtığı zatürreler,günümüzde bakterilere karşı kullanılan ilaçlarla etkili biçimde tedavi edilebilmektedir.

Diğer bi kaynaktan bilgi:

Zatürree

Zatürree, yüksek ateşle, öksürükle, koyu balgam ile belirti gösteren, bakterilerin sebep olduğu bir hastalıktır. Bu tür bakterilerin sebep olduğu her zatürree hastalıklarının ortalama yüzde beşi ölüm ile sonuçlanmaktadır. Bunun yanında bakteriler kanda görülmesi halinde tüm bedene yayılarak daha büyük rahatsızlıklar ortaya çıkabilir. Bu rahatsızlıkların başında menenjit hastalığı gelir. Hastalığın belirtileri birden bire ortaya çıkabileceği gibi, kronik olarak devam eden bir görüntü de sergiler. Zatürree hastalığı özellikle çocuklarda ve yaşlılarda çok ağır seyrederek, ölümle sonuçlanabilir.

A.B.D’de yapılan araştırmalara göre ortalama 200 bin kişi pnömokokların sebep olduğu zatürree hastalığına yakalanmaktadır. Dünya Sağlık Örgütünün yaptığı araştırmalardan çıka sonuçlara göre ise dünyada her yıl 100 kişiden 1-2′si zatürree hastası olmaktadır. Türkiye’de ise Sağlık Bakanlığı’nın istatistiklerine göre ise her sene ortalama 90 bin zatürree vakası bildirilmiştir. Bu hastalar arasından 2–3 bini kişi hayatını kaybetmektedir. Zatürreeye sebep olan mikrobun, antibiyotiklere karşı direnç kazanması da bu hastalığın riskini arttırmaktadır.

Zatürree Hastasının Görünümü Nasıldır?

Zatürree hastalığına yakalanan kişinin ateşi 39–40 dereceye kadar yükselmeye başlar. Söz konusu ateşlenme akabinde titreme nöbetleri de görülür. Zatürree hastası sık sık hırıltılı bir biçimde öksürmeye başlar ve soluk benizli bir görüntüye kavuşur. Sürekli yorgunluktan ve halsizlikten şikâyet eder ve hızla zayıflamaya başlar. Sık sık dilinin kuruduğundan şikâyet ederler ve dudaklarında morarma dikkat çeker. Yaşlı kesimde görülen zatürree hastalarında ise vücut ısısı düşer ve şok denen sorun meydana gelir. Şiddetli öksürük ve ateş yükselmesi gözlenir.

Zatürreenin Belirtileri Nelerdir?

Kişi zatürree hastalığına yakalandığında ateşi 40 dereceye kadar yükselir. Titreme nöbetleri geçirmeye başlar, koyu renk balgam atar ve şiddetli öksürme şikâyetleri başlar. Hasta sürekli halsiz ve yorgundur. Hasta göğüs ağrısı, sırt ağrısı, bel ağrısı çekmeye başlar. Akabinde zatürree belirtileri şiddetlenerek aşırı bağ ağrısı ve baş dönmesi, nefes alma esnasında sırtında batma hissi, dudaklarda morarma, dalgınlık, çok fazla su içme, idrara çıkma sıklığının azalması gibi belirtiler görülür.

Zatürree Nasıl Bulaşır?

Zatürree hastalığına sebep olan bakteriler, karşıdaki kişiyle yakın temas kurulması ile solunum yolu vasıtasıyla bulaşır. Bakteriler üst solunum yollarında, burun ile ağzın birleştiği noktaya yerleşirler ve burada üremeye başlarlar. Zatürreeye sebep olan bakteriler, daha çok kalabalık alanlarda, kapalı mekânlarda, kalabalık okullarda, öğrenci yurtlarında bulaşma ihtimali daha yüksektir. Zatürree hastalığı salgın halinde ilerleyebilir ancak grip salgını kadar bulaşıcı değildir. Özellikle küçük çocuklarda ve yaşlılarda zatürree hastalığının bulaşma riski daha fazladır.

Zatürree Tanısı ve Tedavisi

Hastanın şikâyetleri doğrultusunda yapılacak olan fiziki muayene sonrasında büyük ölçüde zatürree teşhis edilir. Doktor, hastanın akciğerlerini dinlediğinde, solunumda bir anormallik olduğunu anlar. Solunum esnasında sesinde değişme meydana gelir. Aynı zamanda akciğerin filminin çekilmesi teşhis son derece önemlidir. Bunların yanında, yapılacak olan kan sayımı, kanda bakterinin araştırılması ve bir takım testlerin yapılması kesin teşhisin konmasına yardımcı olur.

Zatürreenin tedavisi hastalığın ilerleyiş durumuna göre değişmektedir. Hastalığın hafif derecede ilerlediği hastalarda antibiyotik tedavisi ve balgam yumuşatıcılarla hastalık tedavi edilir ve hasta rahatlar. İlaçlar, enjeksiyon vasıtasıyla ağızdan verilir ve 2–3 gün sonra yapılacak olan kontrollerle hastalığın ilerleyişi hakkında bilgi sahibi olunur. Zatürree hastalığı şiddetli ise kişinin acil olarak hastaneye yatırılması icap eder. Ortalama 10 gün kadar tedavi sürer. Hastalığın derecesine göre bu süre uzayabilir. Gerekli görülürse oksijen desteği verilerek damar yoluyla antibiyotik veya sıvı verilir.

Zatürree Aşısı

Zatürree hastalığı son derece tehlikeli ve ölüme sebep olan bir hastalık olduğu için hastalığın tedavisi kadar, hastalıktan korunmak da çok önemlidir. Yapılan aşı sayesinde zatürree hastalığına, sebep olan mikroplara karşı bağışıklık kazandırılır. Bu bağışıklık seneler boyu devam edebilir. Ortalama 5–6 sene sonra aşının tekrarlanması yararlı olur. Bebeklere ise doğumdan iki ay sonra uygulanabilir. Zatürree hastalığının risk grubu olan kalp hastaları, şeker hastaları, 60 yaş üzeri olan kişiler, alkol ve sigara kullananlar için zatürree aşısı kesinlikle yapılmalıdır.